Straffutmåling for valds- og vinningsbrotsverk gjorde av ein ung gjerningsmann

Høgsteretts dom, 28.08.2012, HR-2012-01695-A, (sak nr. 2012/1199), straffesak, anke over dom

A (advokat Odd Rune Torstrup) mot Den offentlege påtalemakta (førstestatsadvokat Harald L. Grønlien)

Dommarar: Falkanger, Matningsdal, Bårdsen, Bull, Gjølstad

Saka gjeld straffutmåling for valds- og vinningsbrotsverk gjorde av ein ung gjerningsmann. Den tiltalte hadde gjort brotsverka dels før han fylte 18 år, dels etter. Han blei i lagmannsretten dømd til fengselsstraff i eitt år – seks månader av tida på vilkår.

Under tilvising til avgjerda i Rt. 2010 side 1313 uttalte Høgsterett at dei brotsverka han hadde gjort seg skuldig i før han fylte 18 år, isolert sett ville ha ført til samfunnsstraff. Dei brotsverka han hadde utført etter at han fylte 18 år – ran, lekamsskading under særs skjerpande omstende og ein trussel – måtte derimot som utgangspunkt føre til ei lengre fengselsstraff utan vilkår.

Spørsmålet var om det likevel var grunnlag for samfunnsstraff. I tillegg til at gjerningsmannen berre var 18 og eit halvt år da han utførte dei siste handlingane, gjorde forsvararen gjeldande at offentlege styresmakter ikkje hadde følgt opp den tiltalte da han i ung alder begynte sin kriminelle løpebane, og at det låg føre ein rehabiliteringssituasjon. Dette førte ikkje fram. Høgsterett la til grunn at ung alder ikkje kunne vere utslagsgivande, og det var ikkje grunnlag for å kritisere offentlege styresmakter. Nokon rehabiliteringssituasjon låg ikkje føre.

Les avgjørelsen i sin helhet

Til toppen